Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują nowe regulacje dotyczące zatrudniania pracowników tymczasowych w Niemczech. Rzeczone przepisy wprowadziły m.in. zmiany w zasadach prowadzenia konta czasu pracy. Zapoznanie się z tymi przepisami jest niezwykle ważne, gdyż mają one ogromny wpływ zarówno na sposób organizacji pracy, jak i rozliczania wynagrodzeń pracowników tymczasowych.
1. Co to jest konto czasu pracy?
Konto czasu pracy, po niemiecku Arbeitszeitkonto lub Zeitkonto, jest to system ewidencjonowania czasu pracy. Polega on na tworzeniu dla pracowników indywidualnych kont, na których gromadzone są godziny przepracowane ponad normę czasu pracy. Zgromadzone godziny mogą zostać później wykorzystane jako czas wolny. Konta czasu pracy są bardzo popularne w Niemczech, w szczególności wśród agencji pracy tymczasowej.
Obowiązujące od dnia 1 stycznia 2026 r. nowe układy zbiorowe DGB/GVP statuują bezwzględny obowiązek prowadzenia Zeitkonta. Konto czasu pracy ma być prowadzone w celu wyrównania miesięcznych odchyleń między stałą miesięczną normą czasu pracy wynoszącą 151,67 godziny, a rzeczywistym czasem pracy pracownika tymczasowego.
2. Godziny dodatnie i ujemne
Na koncie czasu pracy należy rejestrować godziny dodatnie i ujemne. Godziny dodatnie to godziny przepracowane ponad stałą miesięczną normę czasu pracy. Natomiast godziny ujemne to godziny brakujące do osiągnięcia przez pracownika stałej miesięcznej normy czasu pracy.
Co do zasady, na koncie czasu pracy pracownik może zgromadzić maksymalnie 200 godzin dodatnich. Rozliczenie Zeitkonta powinno bowiem nastąpić w momencie gdy pracownik zgromadzi na koncie 200 godzin. Jednakże w indywidualnych przypadkach rozliczenie czasu pracy będzie miało miejsce gdy pracownik zgromadzi na koncie czasu pracy 230 godzin. Nie wprowadzono podobnego ograniczenia w stosunku do godzin ujemnych.
3. Zabezpieczenie konta czasu pracy przed niewypłacalnością
W przypadku gdy pracownik tymczasowy zgromadzi na Zeitkoncie więcej niż 150 godzin dodatnich, pracodawca ma obowiązek zabezpieczyć konto czasu pracy przed niewypłacalnością, a następnie przedstawić pracownikowi dowód istnienia zabezpieczenia. W razie niewywiązania się z obowiązku przedstawienia dowodu zabezpieczenia, Zeitkonto może obejmować maksymalnie 150 godzin, a pracownik nie jest zobowiązany do świadczenia nadgodzin.
4. Wyrównanie konta czasu pracy
Konto czasu pracy należy wyrównać nie później niż po upływie 12 miesięcy. W przypadku gdyby wyrównanie we wskazanym terminie nie byłoby możliwe, należy tego dokonać w ciągu kolejnych trzech miesięcy. W tym celu, w terminie do końca 12 miesiąca, powinno zostać zawarte z pracownikiem stosowne porozumienie. Jeżeli również w dodatkowym terminie, z przyczyn operacyjnych, wyrównanie czasu pracy będzie niemożliwe, na kolejny okres rozliczeniowy można przenieść maksymalnie 150 godzin, a godziny przekraczające ten limit muszą zostać wypłacone.
W umowach z pracownikami tymczasowymi można zastrzec, iż konto czasu pracy będzie zerowane na koniec roku. Rzeczona klauzula powinna się znaleźć w umowach ze wszystkimi pracownikami.
5. Rozliczenie konta czasu pracy
Rozliczenie konta czasu pracy powinno nastąpić poprzez udzielenie pracownikowi tymczasowemu czasu wolnego. W tym zakresie obowiązują następujące zasady:
a) po uzgodnieniu z pracownikiem, w każdym czasie, możliwa jest rekompensata za nadgodziny poprzez wykorzystanie czasu wolnego;
b) pracownik ma prawo wnioskować o jeden dzień wolny od pracy za każde 35 nadgodzin zgromadzonych na koncie czasu pracy (wniosek można złożyć tylko raz w miesiącu kalendarzowym, na maksymalnie dwa dni robocze);
c) na mocy porozumienia między pracownikiem a pracodawcą można udzielić dodatkowe dni wolne w ciągu miesiąca lub pobrać łącznie dni wolne z kilku miesięcy;
d) pracownik z pracodawcą mogą zawrzeć porozumienie o wypłacie do 70 godzin z konta czasu pracy (przedmiotowe porozumienie może zostać zawarte tylko jeden raz w okresie wyrównawczym);
e) niezależnie od okresu wyrównawczego, na wniosek pracownika i za zgodą pracodawcy, możliwe jest ustalenie indywidualnego sposobu wypłaty zaległych godzin pracy w wymiarze do 20 godzin miesięcznie;
f) na wniosek pracownika wypłacane są godziny z konta czasu pracy przekraczające 91 godzin nadliczbowych.
Jeżeli pracownik stanie się niezdolny do pracy w trakcie odbioru, godziny odbioru przypadające w trakcie niezdolności są z powrotem przenoszone na konto czasu pracy.
6. Rozwiązanie stosunku pracy a konto czasu pracy
W przypadku rozwiązania stosunku pracy wszelkie godziny dodatnie zgromadzone na koncie czasu pracy są wypłacone pracownikowi tymczasowemu. Natomiast godziny ujemne są zaliczane na poczet wynagrodzenia, ale jedynie w przypadku rezygnacji pracownika lub rozwiązania stosunku pracy w trybie nadzwyczajnym. Przy czym zaliczenie może nastąpić w wypadku gdy odrobienie godzin ze względów operacyjnych nie jest możliwe i może ono obejmować maksymalnie do 35 godzin.
7. Nota prawna
Opracowanie stanowi utwór w rozumieniu ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2006 r. nr 90 poz. 631, t.jedn. z późn. zm.). Publikowanie bądź powielanie niniejszego opracowania lub jego części, przytaczanie opinii, jak również rozpowszechnianie w jakikolwiek inny sposób informacji w nim zawartych bez pisemnej zgody Crede sp. z o.o. jest zabronione.
